युक्रेनमा भ्रष्टाचार विरोधी एजेन्सीहरूले छापा मारेपछि देशको शीर्ष शान्ति वार्ता टोलीका प्रमुख तथा राष्ट्रपतिका सबैभन्दा नजिकका सहयोगीहरूमध्ये एकजनालाई पद छाड्न बाध्य पारेको छ ।
राष्ट्रपति भोलोदिमिर जेलेन्स्कीले शुक्रबार एन्ड्री येर्माकले राजीनामा दिएको पुष्टि गर्दै उनको उत्तराधिकारी शनिबार चयन गरिने जानकारी दिए । यो घटनाक्रम त्यतिबेला आएको हो जब उच्चस्तरीय भ्रष्टाचारको अनुसन्धानले युक्रेनी राजनीतिमा ठूलो हलचल ल्याइरहेको छ ।
येर्माकको राजीनामा सार्वजनिक हुनुभन्दा केही समयअघि भ्रष्टाचार विरोधी अधिकारीहरूले उनको घरमा छापा मारेका थिए । यद्यपि, उनलाई कुनै पनि मुद्दामा अभियुक्त बनाइएको छैन । तर, विपक्षी सांसदहरू र जेलेन्स्कीको पार्टीका धेरै सदस्यहरूले उनलाई बर्खास्त गर्न माग गर्दै आएका थिए ।
राष्ट्रपतिले आफ्नो सम्बोधनमा रुसले युक्रेनले गल्ती गरोस् भन्ने चाहे पनि सरकारले यस्तो कुनै कमजोरी नगर्ने बताएका छन् ।
५४ वर्षीय येर्माक लामो समयदेखि जेलेन्स्कीका भरोसायोग्य सहयोगी रहँदै आएका थिए । दुवैको निकट सम्बन्ध त्यो समयदेखि हो जब जेलेन्स्की टेलिभिजनमा हास्य कलाकार थिए ।
सन् २०१९ को राष्ट्रपति चुनावमा ‘राजनीति बाहिरका’ उमेदवारको रूपमा जेलेन्स्कीको सफलतामा पनि येर्माकको महत्वपूर्ण भूमिका थियो । छापामारेपछि उनले एजेन्सीहरूसँग पूर्ण रूपमा सहयोग गरिरहेको बताए ।
युक्रेनको राष्ट्रिय भ्रष्टाचार–निरोधक ब्यूरा र विशेष भ्रष्टाचार अभियोजक कार्यालयले गरेको छापा अनुसन्धानको एक हिस्सा रहेको पुष्टि गरेका छन् ।
हालै यी एजेन्सीहरूले करिब १०० मिलियन डलरको सम्भावित घुसखोरीसम्बन्धी ठूलो मुद्दा दर्ता गरेका थिए, जुन राज्यको परमाणु ऊर्जा कम्पनीसँग जोडिएको छ ।
यो अनुसन्धानमा पूर्ववरिष्ठ अधिकारी तथा जेलेन्स्कीका एक पूर्वकारोबारी साझेदार पनि संलग्न भएको बताइएको छ ।
विपक्षी युरोपियन सोलिडेरिटी पार्टीले शुक्रबार जारी गरेको विज्ञप्तिमा येर्माकलाई शान्ति वार्ता टोलीबाट हटाउन र नयाँ गठबन्धन सरकार गठन गर्न माग गरेको थियो ।
राजीनामाको समय संवेदनशील मानिएको छ । अर्कोतर्फ रुस धेरै मोर्चामा आफ्नो सैन्य गतिविधि तीव्र बनाइरहेको छ । मस्कोले उसको सेना पूर्वी सहर पोक्रोभ्स्क नजिक पुगिसकेको दाबी गरेको छ, जुन लगभग दुई वर्षमा रुसको सबैभन्दा ठूलो सम्भावित सैन्य उपलब्धि हुन सक्छ ।
राष्ट्रपति भ्लादिमिर पुटिनले हालै अमेरिकाको २८ सूत्रीय शान्ति योजनालाई भविष्यको सम्झौताका लागि आधार बनाउन सकिने बताएका थिए । तर, त्यसका लागि युक्रेनले कब्जा गरिएका क्षेत्रहरूबाट पछि हट्नुपर्नेछ । यसैबीच, येर्माकले दिएको पछिल्लो अन्तर्वार्तामा युक्रेन कुनै पनि हालतमा आफ्नो भूमि नछोड्ने बताएका थिए ।
युक्रेनका लागि भ्रष्टाचार नियन्त्रण गर्नु उसको युरोपेली संघ सदस्यताको मार्गमा रहेको प्रमुख सर्त हो । अधिकारीहरूका अनुसार, ईयूमा प्रवेश रुसको प्रभाव क्षेत्रबाट बाहिर निस्कने एक निर्णायक कदम हुनेछ ।
युरोपेली आयोगले येर्माकको राजीनामा अघि नै परिस्थितिमा कडाइका साथ निगरानी गरिरहेको जनाएको थियो । अहिले राजीनामापछि युक्रेन सरकारमाथि अनुसन्धानलाई पारदर्शी रूपमा अघि बढाउने र राजनीतिक स्थिरता कायम राख्ने थप दबाब परेको छ ।